تبلیغات
طب سنتی - پزشکی سلامت - طب ایرانی - گیاه درمانی - عسل و زنبور در قرآن كریم

سوره النحلآیه :68

وَأَوْحَى رَبُّكَ إِلَى النَّحْلِ أَنِ اتَّخِذِی مِنَ الْجِبَالِ بُیُوتًا وَمِنَ الشَّجَرِ وَمِمَّا یَعْرِشُونَ

پروردگار تو به زنبور عسل وحی کرد که از کوهها و درختان و در بناهایی که می سازند خانه هایی برگزین

ترجمه فولادوند
و پروردگار تو به زنبور عسل وحى [الهام غریزى‏] كرد كه از پاره‏اى كوه‏ها و از برخى درختان و از آنچه داربست [و چفته‏سازى‏] مى‏كنند، خانه‏هایى براى خود درست كن،

ترجمه مجتبوی
و پروردگار تو به زنبور عسل الهام كرد كه از كوه‏ها و درختان و از داربستهایى كه [مردمان از تاكها] مى‏سازند خانه‏هایى برگیر

ترجمه مشکینی
و پروردگارت به زنبور عسل وحى كرد (در طبیعت وى شوق و توان این عمل را قرار داد) كه از كوه‏ها و درختان و از داربست‏هایى كه مى‏زنند خانه‏هایى(به تناسب حال خود) فراگیر

ترجمه بهرام پور
و پروردگار تو به زنبور عسل الهام كرد كه: از كوه‏ها و درختان و از داربست‏هایى كه [مردم‏] مى‏سازند لانه‏هایى بگیر

تفسیر اطیب البیان

(68) و اوحی ربك الی النحل ان اتخذی من الجبال بیوتا و من الشجر و ممایعرشون

پروردگارت به زنبور عسل الهام نمود كه در كوهها و درختان وآنچه بالا می برند منزل بگیر)

 (وحی ) به معنای اشاره سریع و القای معنا به نحوپوشیده از دیگران است و مراد از وحی در این آیه الهام در فهم حیوان و از طریق غریزه اوست. و در قرآن كلمه وحی در موارد دیگری نیز به معنای الهام بكار رفته، اماقسم دیگر از وحی كه مربوط به تكلم خداوند با انبیا و رسل است در سوره شوری انواع آن ذكر شده ، لكن ادب دینی اقتضا نموده كه كلمه (وحی) فقط در مورد ارتباط انبیا با خداوند استعمال گردد.

 به هر جهت خداوند از راه غریزه به زنبور عسل الهام كرده كه كندو و خانه خود را بر فراز كوهها و درختان و مكانهای بلند قرار دهد و باید دانست كه قرآن كریم در این آیه به مؤنث بودن زنبورهای كارگر اشاره نموده و این بیان ازمعجزات قرآن است .

 

تفسیر نمونه

پروردگارت به زنبور عسل وحى فرستاد. در اینجا لحن قرآن به طرز شگفت انگیزى تغییر مى یابد و در عین ادامه دادن بحثهاى پیشین در زمینه نعمتهاى مختلف الهى و بیان اسرار آفرینش سخن اززنبور عسل  (نحل ) و سپس خود عسل به میان مى آورد، اما در شكل یك ماموریت الهى و الهام مرموز كه نام وحى بر آن گذارده شده است ، نخست مى گوید:  پروردگار تو به زنبور عسل، وحى كرد كه خانه هائى از كوهها و درختان و داربستهائى كه مردم مى سازند انتخاب كن  (و اوحى ربك الى النحل ان اتخذى من الجبال بیوتا و من الشجر و مما یعرشون.

 در این آیه به چند تعبیر برخورد مى كنیم كه همه درخور دقت است:

 

 1- كلمه وحى در اصل چنانكه راغب در مفردات مى گوید: به معنى اشاره سریع است سپس به معنى القا كردن مخفیانه سخنى آمده است، ولى در قرآن مجید وحى در معانى مختلفى به كار رفته ، كه همه بازگشت به همان معنى اصلى مى كند:  از آن جمله وحى نبوت است كه در قرآن ، فراوان از آن یاد شده است ، در آیه 51 سوره شورى مى خوانیم : و ما كان لبشر ان یكلمه الله الا وحیا… خداوند با هیچ انسانى جز از طریق وحى سخن نمى گوید

و نیز وحى به معنى الهام است ، خواه الهام خود آگاه باشد (در مورد انسانها) مانند و اوحینا الى ام موسى ان ارضعیه فاذا خفت علیه فالقیه فى الیم (قصص - 7): ما به مادر موسى الهام كردیم كه نوزادت را شیر ده و هرگاه از دستیابى دشمنان بر او ترسیدى او را به آغوش امواج دریا بسپار

 و خواه به صورت ناآگاه و الهام غریزى باشد، چنانكه در مورد زنبور عسل در آیات فوق خواندیم ، زیرا مسلم است ، وحى در اینجا همان فرمان غریزه و انگیزه هاى ناخودآگاهى است كه خداوند در جانداران مختلف آفریده است.

 و نیز وحى به معنى اشاره است چنانكه در داستان ذكریا مى خوانیم فاوحى الیهم ان سبحوا بكرة و عشیا ((ذكریا به مردم با اشاره گفت صبح و شام ، تسبیح خدا گوئید)) (مریم – 11).

و نیز به معنى رساندن مخفیانه پیام و خبر آمده است، چنانكه در آیه 112 سوره انعام مى خوانیم یوحى بعضهم الى بعض زخرف القول غرورا: ((شیاطین انسانى و غیر انسانى مطالب فریبنده و گمراه كننده را بطور مرموز به یكدیگر مى رسانند.

 

2-  آیا الهام غریزى مخصوص زنبوران عسل است ؟ در اینجا این سؤال پیش مى آید كه غرائز و یا الهام غریزى منحصر به زنبوران عسل نیست و در همه حیوانات وجود دارد، چرا تنها در اینجا این تعبیر آمده است؟ اما با توجه به یك نكته پاسخ این سؤ ال روشن مى شود و آن اینكه : امروز كه زندگى زنبوران عسل دقیقا از طرف دانشمندان مورد بررسى عمیق قرار گرفته ثابت شده است كه این حشره شگفت انگیز آنچنان تمدن و زندگى اجتماعى شگفت انگیزى دارد كه از جهات زیادى بر تمدن انسان و زندگى اجتماعى او پیشى گرفته است.

 البته كمى از زندگى شگرفش در گذشته روشن بوده ، ولى هرگز مثل امروز ابعاد مختلف آن كه هر یك از دیگرى عجیبتر است شناخته نشده بود، قرآن به طرز اعجازآمیزى با كلمه وحى به این موضوع اشاره كرده است ، تا این واقعیت را روشن سازد كه زندگى زنبوران عسل را هرگز نباید با انعام و چهار پایان و مانند آنها مقایسه كرد، و شاید همین انگیزه اى شود كه به درون جهان اسرار آمیز این حشره عجیب گام بگذاریم و به عظمت و قدرت آفریدگارش آشنا شویم ، و این است رمز دگرگون شدن لحن كلام در این آیه نسبت به آیات گذشته.

 

3- قبل از هر چیز خانه سازى نخستین ماموریت زنبوران در این آیه ماموریت خانه سازى ذكر شده ، و این شاید به خاطر آن است كه مساله مسكن مناسب نخستین شرط زندگى است و به دنبال آن فعالیتهاى دیگر امكان پذیر مى شود، و یا به خاطر آنكه ساختمان خانه هاى شش ضلعى زنبوران عسل كه شاید ملیونها سال است به همین شكل در شرق و غرب جهان ادامه دارد از عجیبترین برنامه هاى زندگى آنها است <75> و حتى شاید از ساختن خود عسل عجیبتر است ، چگونه این ماده مومى مخصوص را تهیه مى كند؟ و چگونه این خانه هاى شش ضلعى را با ظرافت و مهندسى فوق العاده دقیقى مى سازد؟ خانه هائى كه نقشه آن بسیار حساب شده و زوایاى آن كاملا دقیق و یكسان است ، اساسا براى استفاده كامل از یك سطح به گونه اى كه هیچ قسمتى از آن ، هدر نرود و یا زوایاى تنگ و تاریكى پیدا نكند، راهى بهتر از انتخاب خانه هاى شش ضلعى با زوایاى مساوى نیست ، به اضافه این نوع خانه از استحكام خاصى برخوردار است

 

4 - انتخاب این خانه ها، چنانكه قرآن در آیه فوق مى گوید: گاهى در كوهها است ، در لابلاى صخره هاى غیر قابل عبور، و شكاف هاى مخصوص سنگهائى كه آمادگى براى این هدف دارند و گاهى در لابلاى شاخه هاى درختان ، و گاهى در كندوهائى كه انسانها بر فراز داربستها در اختیارشان مى گذارند . ضمنا از این تعبیر استفاده مى شود كه لانه و كندوى عسل باید در نقطه مرتفعى از كوه و درخت و داربست باشد تا به خوبى بتواند از آن استفاده كند.

بعد دومین ماموریت زنبور عسل شروع مى شود چنانكه قرآن مى گوید: ((سپس ما به او الهام كردیم كه از تمام ثمرات تناول كن  ثم كلى من كل الثمرات

و راههائى را كه پروردگارت براى تو تعیین كرده به راحتى بپیما  فاسلكى سبل ربك ذللا. (ذلل) جمع ذلول به معنى تسلیم و رام باشد، و توصیف راهها به ذلل به خاطر آنست كه این جاده ها آنچنان دقیقا تعیین شده كه در برابر زنبوران عسل كاملا رام و تسلیمند كه بعدا به چگونگى آن اشاره خواهیم كرد.

سرانجام آخرین مرحله ماموریت آنها را (به صورت یك نتیجه ) اینچنین بیان مى كند: ((از درون زنبوران عسل نوشیدنى مخصوصى خارج مى شود كه رنگهاى مختلفى دارد)) (یخرج من بطونها شراب مختلف الوانه ( در این شراب حلال ، داروى شفا بخش مهمى براى مردم است  (فیه شفاء للناس( و در این ماجراى برنامه زندگى زنبوران عسل و ارمغانى كه آنها براى جهان انسانیت مى آورند، كه هم غذا است ، هم شفا و هم درس زندگى ، نشانه روشنى از عظمت و قدرت پروردگار است براى آنهائى كه تفكر و اندیشه مى كنند)) (ان فى ذلك لایة لقوم یتفكرون

 

در این آیه نیز نكات پر معنى و قابل ملاحظه اى است:

 

1 - عسل از چه ساخته مى شود؟ زنبوران عسل معمولا از ماده قندى مخصوصى كه در ریشه گلها قرار داده شده است مى مكند و آنرا جمع آورى مى كنند، ولى زنبورشناسان مى گویند كار زنبوران تنها استفاده از این ماده قندى بن گلها نیست ، بلكه احیانا از تخمدان گلها و دمبرگها و میوه ها نیز استفاده مى كنند كه قرآن از همه اینها تعبیر به ((من كل الثمرات )) (همه میوه ها) كرده است . جمله عجیبى كه از ((مترلینگ )) دانشمند زیست شناس نقل شده ، اهمیت تعبیر قرآن را آشكار مى سازد آنجا كه مى گوید: ((همین امروز اگر زنبور عسل (اعم از وحشى و اهلى ) از بین برود یكصد هزار نوع از گیاه ها و گلها و میوه هاى ما از بین خواهد رفت ، و از كجا كه اصولا تمدن ما از بین نرود)) <76> زیرا نقش زنبوران عسل در جابجا كردن گرده هاى نر گلها و بارور ساختن گیاهان ماده و به دنبال آن پرورش یافتن میوه ها آنقدر عظیم است كه بعضى از دانشمندان حتى آنرا از عسل سازى زنبوران هم مهمتر مى دانند). در حقیقت آنچه را زنبوران عسل از آن مى خورند، بالقوه انواع میوه هائى است كه به كمك آنها، شكل مى گیرد و با این حال چه پر معنى است كلمه (كل الثمرات)

 

2 - راههاى مطمئن و رام. زنبورشناسان با مطالعاتى كه روى این حشره انجام داده اند به این نتیجه رسیده اند كه صبحگاهان گروهى از زنبوران كه ماموران شناسائى گلها هستند از كندو بیرون مى آیند و مناطق مختلف پر گل را كشف كرده و به كندو باز مى گردند و به اطلاع دیگران مى رسانند، حتى سمت و جهت آنرا مشخص كرده و فاصله آن را نیز از كندو به اطلاع هموطنان خود مى رسانند.

 زنبوران براى رسیدن به منطقه گلها گاهى راه خود را نشانه گذارى مى كنند، و از طریق پراكندن بوهاى مختلف در مسیر راه ، و مانند آن ، چنان راه را مشخص مى كنند كه كمتر امكان دارد زنبورى سرگردان شود. جمله فاسلكى سبل ربك ذللا (در جاده هاى پروردگارت كه رام و تسلیم تو است گام بگذار) گویا اشاره به این واقعیت است.

 

3 - عسل در كجا ساخته مى شود؟ شاید هنوز بسیارى از افراد فكر مى كنند كه برنامه كار زنبوران عسل این است كه شیره گلها را مكیده و در دهان خود جمع و در كندو ذخیره مى كنند، در حالى كه چنین نیست آنها شیره هاى گلها را به بعضى از حفره هاى درون بدن خود كه زنبورشناسان به آن ، چینه دان مى گویند مى فرستند، و در آنجا كه حكم یك كارخانه كوچك مواد شیمیائى دارد تغییر و تحولهاى مختلفى پیدا كرده ، شهد گلها به عسل تبدیل مى گردد، و مجددا زنبور، عسل ساخته شده را از بدن خود بیرون مى فرستد. عجیب اینكه سوره نحل ، از سوره هاى مكى است و مى دانیم در منطقه مكه نه گل و گیاهى وجود دارد و نه زنبوران عسل ، ولى قرآن با این دقت و ظرافت از آن سخن مى گوید و با تعبیر جالبى مانند یخرج من بطونها شراب مختلف الوانه ( از درون زنبوران مایعى خارج مى شود به رنگهاى مختلف ) حتى به ریزه كاریهاى ساختن عسل نیز اشاره كرده است.

 

4 - رنگهاى مختلف عسل رنگ عسل ، بر حسب آنكه زنبور بر چه گل و ثمره اى نشسته و از آن بهره گیرى كرده باشد تفاوت مى كند، به همین جهت در پاره اى از موارد قهوه اى تیره ، و گاهى نقره اى سفید، و گاهى بیرنگ ، و گاهى زرد رنگ ، گاهى شفاف ، زمانى تیره ، گاهى زرد طلائى ، زمانى خرمائى و حتى گاهى ، مایل به سیاهى است.

این تنوع رنگها علاوه بر این كه گویاى تنوع سرچشمه هاى بدست آوردن عسل است ، تنوعى براى ذوقها و سلیقه ها نیز محسوب مى شود زیرا امروز ثابت شده است كه رنگ غذا در تحریك اشتهاى انسان بسیار مؤ ثر است ، قدیمى ها نیز گویا این مساله روانى را شناخته بودند كه غذاهاى خود را با زعفران و زردچوبه و رنگهاى دیگر رنگین مى ساختند، تا از طریق بصرى نیز میهمانانشان را به خوردن غذا تشویق نمایند، در كتب غذاشناسى در این زمینه بحث فراوان كرده اند كه نقل همه آنها مناسب با بحث فشرده تفسیرى ما نیست.

 

 5- عسل یك ماده فوق العاده شفا بخش مى دانیم در گلها و گیاهان ، داروهاى حیاتبخشى نهفته شده است كه هنوز معلومات ما - با اطلاعات وسیعى كه از داروهاى گیاهى داریم - نسبت به آن ناچیز است ، و جالب اینكه دانشمندان از طریق تجربه به این حقیقت رسیده اند كه زنبوران به هنگام ساختن عسل آنچنان ماهرانه عمل مى كنند كه خواص درمانى و داروئى گیاهان كاملا به عسل منتقل شده و محفوظ مى ماند . روى همین جهت عسل داراى بسیارى از خواص درمانى گلها و گیاهان روى زمین بطور زنده است .

دانشمندان براى عسل ، خواص بسیار زیادى گفته اند كه هم جنبه درمانى دارد و هم پیشگیرى و نیرو بخش.

عسل زود جذب خون مى شود و به همین جهت نیرو بخش است و در خونسازى فوق العاده مؤثر.

عسل از ایجاد عفونت در معده و روده جلوگیرى مى نماید. عسل بر طرف كننده یبوست است.

عسل براى كسانى كه دیر بخواب مى روند اثر بسیار مطلوبى دارد (مشروط بر اینكه كم نوشیده شود زیرا زیاد آن خواب را كم مى كند.

عسل براى رفع خستگى و فشردگى عضلات اثر قابل ملاحظه اى دارد.

عسل اگر به زنان بار دار داده شود، شبكه عصبى فرزندانشان قوى خواهد شد

عسل میزان كلسیم خون را بالا مى برد. عسل براى كسانى كه دستگاه گوارش ضعیفى دارند نافع است ، مخصوصا براى كسانى كه به نفخ شكم مبتلا هستند توصیه مى شود.

عسل به علت اینكه زود وارد مرحله سوخت و ساز بدن مى شود، مى تواند بفوریت انرژى ایجاد كند و ترمیم قوا نماید.

عسل در تقویت قلب مؤ ثر است.

عسل براى درمان بیماریهاى ریوى كمك كننده خوبى است .

عسل به خاطر خاصیت میكرب كشى اش براى مبتلایان به اسهال مفید است.

عسل در درمان زخم معده و اثنى عشر عامل مؤ ثرى شمرده شده است.

عسل به عنوان داروى معالج رماتیسم ، نقصان قوه نمو عضلات ، و ناراحتیهاى عصبى شناخته شده .

عسل براى رفع سرفه مؤثر است، و صدا را صاف مى كند. خلاصه خواص درمانى عسل بیش از آن است كه در این مختصر بگنجد. علاوه بر این از عسل داروهائى براى لطافت پوست و زیبائى صورت ، طول عمر ورم دهان و زبان ، ورم چشم ، خستگى و ترك خوردگى پوست و مانند آن مى سازند.

 مواد و ویتامینهاى موجود در عسل بسیار است ، از مواد معدنى : آهن ، فسفر، پتاسیم ، ید، منیزیم ، سرب ، مس ، سولفور، نیكل، روى ، سدیم ، و غیر آنست ، از مواد آلى : صمغ ، پولن ، اسیدلاكتیك ، اسیدفورمیك ، اسیدسیتریك ، اسید تاتاریك و روغنهاى معطر، و از ویتامینها داراى ویتامینهاى ششگانه - آ - ب - ث - د - كا - ا - مى باشد، بعضى نیز قائل به وجود ویتامین پ ب در عسل هستند. عسل در خدمت درمان ، بهداشت ، و زیبائى انسانها است .

 در روایات اسلامى نیز روى خاصیت درمانى عسل تكیه شده است ، در روایات متعددى از امام على (علیه السلام ) و امام صادق (علیه السلام ) و بعضى دیگر از معصومین نقل شده كه فرمودند:

ما استشفى الناس بمثل العسل

مردم به چیزى مانند عسل استشفاء نمى كنند <77>

 

و به تعبیر دیگر:

لم یستشف مریض بمثل شربة عسل

هیچ بیمارى به مانند شربت عسل درمان نكرده است<78>

 

و نیز در احادیث عسل براى درمان دل درد توصیه گردیده و از پیامبر (صلى الله علیه و آله و سلم ) نقل شده

من شرب العسل فى كل شهر مرة یرید ما جاء به القرآن عوفى من سبع و سبعین داء

((كسى كه (لااقل ) هر ماه یكبار عسل بنوشد، و شفائى را كه قرآن از آن یاد كرده بطلبد، خدا او را از 77 نوع بیمارى شفا مى بخشد <79>

 

ولى البته از آنجا كه هر حكم عامى ، استثنائى دارد، موارد نادرى وجود دارد كه نوشیدن عسل در آن نهى شده است.

 

6 - براى انسانها (للناس) جالب اینكه زنبورشناسان مى گویند زنبور عسل براى رفع گرسنگیش ‍ كافى است كه دو و یا سه گل را بمكد در حالى كه در هر ساعت بطور متوسط روى دویست و پنجاه گل مى نشیند و كیلومترها راه مى رود و آنقدر پر كار است كه در مدت عمر كوتاهش هر یك مقدار متنابهى عسل تولید مى كنند. و به هر حال این تلاش و فعالیت چشمگیر او دلیل این است كه او تنها براى خود كار نمى كند بلكه آنچنانكه قرآن مى گوید للناس و براى همه انسانها تلاش مى كند.

 

7 - مسائل جالب دیگرى درباره عسل این نكته امروز ثابت شده است كه عسل هرگز فاسد نمى شود، یعنى از غذاهائى است كه همیشه تازه و زنده بدست ما مى رسد، و حتى ویتامینهاى موجود خود را هرگز از دست نمى دهد، علت این موضوع را دانشمندان وجود پتاسیم مى دانند كه در آن بطور فراوان وجود دارد و مانع رشد میكربها است ، و علاوه بر آن داراى مقدارى مواد ضدعفونى كننده مانند اسیدفورمیك نیز هست لذا عسل هم خاصیت جلوگیرى از رشد میكرب دارد و هم میكرب كش است ، و به همین جهت مصریان قدیم كه از این خاصیت عسل آگاه بودند براى مومیائى كردن مردگان خود از آن استفاده مى كردند. عسل را نباید در ظرفهاى فلزى ذخیره كرد، این مطلبى است كه دانشمندان به ما مى گویند و جالب اینكه قرآن به هنگامى كه از زنبوران عسل سخن مى گوید مى فرماید ((من الجبال بیوتا و من الشجر و مما یعرشون )) یعنى خانه هاى زنبوران عسل را تنها در سنگها و چوبها خلاصه مى كند.

نكته مهم دیگر اینكه براى رسیدن به خواص درمانى و بهداشتى عسل باید هرگز آنرا حرارت ندهند و به صورت پخته در میان غذاهاى دیگر استفاده نكنند، بعضى معتقدند تعبیر قرآن به شراب (نوشیدنى ) در مورد عسل اشاره به همین نكته كه آنرا باید نوشید. و نیز این نكته قابل ملاحظه است كه نیش زنبوران عسل نیز خاصیت درمانى دارد البته زنبور عسل با آن طبع لطیفى كه دارد بى جهت به كسى نیش نمى زند، این ما هستیم كه آنها را تحریك كرده و به نیش زدن وادار مى كنیم . از جمله اینكه زنبوران عسل از بوى بد ناراحت مى شوند و هر گاه صاحب زنبوران با دست آلوده و لباس بد بو به كندو نزدیك شود او را از نیش بى بهره نمى گذارند، مخصوصا اگر صاحب زنبوران قبلا دست خود را در كندوى دیگرى كرده باشد و بوى كندوى بیگانه در دست او است ، به مجرد اینكه دست در كندوى دیگرى مى كند به او حمله میكنند و به همین جهت باید قبلا دست خود را كاملا بشوید.

البته زنبور به هنگامى كه نیش بزند مى میرد و بنابر این نیش زدن او یكنوع خودكشى است، استفاده از نیش زنبور عسل براى بیماریهائى مانند رماتیسم ، مالاریا، درد اعصاب و بعضى دیگر از امراض باید طبق برنامه اى باشد كه دانشمندان این فن بیان كرده اند، و گرنه نیش زنبوران عسل احیانا ممكن است زیان و حتى خطر هم داشته باشد. گزش یك یا چند زنبور معمولا قابل تحمل است ، ولى دویست تا سیصد عدد زنبور باعث مسمومیت و ناراحتى قلبى مى شود و اگر تعدادشان به پانصد عدد برسد، موجب فلج دستگاه تنفسى و احتمالا مرگ خواهد شد.

 

8 - زندگى عجیب زنبوران عسل در گذشته كمتر و امروز بر اثر مطالعات پیگیر دانشمندان بسیار بیشتر، این نكته ثابت شده است كه زنبوران عسل داراى زندگى بسیار منظم توام با برنامه ریزى و تقسیم كار و مسئولیت و نظام بسیار دقیق است.

شهر زنبوران از پاكترین ، منظمترین و پركارترین شهرها است ، شهرى است كه بر خلاف همه شهرهاى انسانها، بیكار و فقیر ندارد و از تمدن درخشانى برخوردار است از افراد متخلف و وظیفه نشناس در این شهر كمتر اثر دیده مى شود، و اگر زنبورانى ندرتا در بیرون كندو بر اثر سهل انگارى از گلهاى بدبو و زیانبخش استفاده كنند در همان دروازه كندو بازرسى و ضمن یك محاكمه صحرائى محكوم به اعدام میگردند.

مترلینگ دانشمند زیستشناس بلژیكى كه مطالعات فراوانى در رابطه با زندگى زنبوران عسل كرده، درباره نظام عجیبى كه بر شهر آنها حكمفرما است چنین مى گوید: ملكه (یا صحیحتر مادر كندو) در شهر زنبوران عسل آنطور كه ما تصور مى كنیم فرمانفرما نیست ، بلكه او نیز مثل سایر افراد این شهر مطیع قواعد و نظامات كلى مى باشد . ما نمى دانیم كه این قوانین و نظامات از كجا وضع مى شود، و به انتظار این هستیم شاید روزى بتوانیم به این موضوع پى ببریم ، و واضع این مقررات را بشناسیم ، ولى فعلا بطور موقت آنرا به نام ((روح كندو)) مى خوانیم.

 ملكه نیز مانند دیگران از روح كندو اطاعت مى كند. ما نمى دانیم روح كندو در كجاست ؟ و در كدامیك از سكنه شهر عسل حلول كرده است ؟ ولى میدانیم روح كندو شبیه به غریزه پرندگان نیست ، و نیز مى دانیم كه روح كندو یك عادت و اراده كوركورانه نژاد زنبور عسل نمى باشد، روح كندو وظیفه هر یك از سكنه شهر را بر طبق استعدادشان معلوم مى كند و هر كس را به یك كار مى گمارد. روح كندو به زنبوران مهندس و بنا و كارگر دستور مى دهد خانه بسازند روح كندو در روز و ساعت معین به تمام سكنه شهر دستور مى دهد كه از شهر مهاجرت نمایند، و براى بدست آوردن مسكن و ماواى جدید، خود را بدست حوادث نامعلوم و انواع مشقتها بسپارند. ما نمى توانیم بفهمیم قوانین شهر عسل كه بوسیله روح كندو وضع شده در كدام مجمع شورا مطرح مى گردد و تصمیم به اجراى آن مى گیرند و كیست كه فرمان حركت را در روز معین صادر مى كند؟ آرى در كندو مقدمات مهاجرت براى اطاعت خدائى كه سرنوشت زنبور عسل را در دست گرفته فراهم مى شود. <80>

اگر دانشمند مزبور به خاطر رسوباتى كه از مكتب مادى گرایان در فكر او وجود داشته با ابهام از این مساله سخن مى گوید ما با توجه به راهنمائى قرآن ، بسیار خوب درك مى كنیم كه این همه آوازه ها و برنامه ها از كجاست و تنظیم كننده و فرمان دهنده كیست ؟ چه تعبیر زیبائى قرآن دارد و اوحى ربك الى النحل …: پروردگارت به زنبور عسل وحى و الهام فرستاد

از این رساتر و جامعتر و گویاتر تصور نمى شود.  هر چند آنچه درباره زنبوران عسل ناگفته ماند بسیار بیش از آنست كه گفتیم اما روش تفسیرى ما اجازه نمى دهد كه بیش از این مقدار، موضوع فوقرا دنبال كنیم . <81> ولى آیا همین مقدار كه گفتیم براى پى بردن به عظمت پروردگار براى آنها كه اهل فكر و اندیشه اند كافى نیست ؟

آرى ان فى ذلك لایة لقوم یتفكرون .

پاورقی :
 - 75
تا به حال 4500 نوع زنبور عسل وحشی شناخته شده ولی شگفتی در این است که همه آنها یکنوع مهاجرت و کندو سازی و مکیدن و خوردن از گلها را دارند (اولین دانشگاه ج 5 ص 55).
 - 76
اولین دانشگاه جلد 5 صفحه 55.
77
- وسائل الشیعه ج 17 ص 73 تا 75.
 - 78
وسائل الشیعه ج 17 ص 73 تا 75.
 - 79
سفینة البحار جلد 2 صفحه 190.
80
- تلخیص از صفحات 35 و 36 زنبور عسل نوشته مترلینگ.
81
- در بحثهای فوق درباره زنبورات عسل و خواص خود عسل از کتابهای اولین دانشگاه و آخرین پیامبر ، و «زنبور عسل» نوشته مترلینگ ، و «شگفتیهای عالم حیوانات» و بعضی کتب دیگر استفاده شده است.

 

تلخیص از منبع زیر:

http://www.tebyan.net/

موضوع: معنی تفسیر سوره  النحل - آیه  68

قابل دسترسی در:

http://www.tebyan.net/index.aspx?pid=18395&AyeID=2073&ltr2=3

تاریخ دسترسی: 26/11/88

 

کلید واژه ها:

عسل – زنبور عسل – رنگ عسل – رنگ های عسل – خواص درمانى و داروئى عسل – خواص عسل – ویتامین هاى موجود در عسل- مواد معدنی موجود در عسل -   تفسیر سوره نحل – تفسیر آیه 68 سوره نحل – تفسیر نمونه – ترجمه آیه 68 سوره نحل - روایات اسلامى خاصیت درمانى عسل – عسل در روایات اسلامی – عسل در اسلام

 


 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر